İçeriğe geç
Vera Hukuk & Danışmanlık

Nafaka Nasıl Artırılır? Ödenmeyen Nafaka Nasıl Tahsil Edilir?

Yazar: Av. Buğrahan AteşYayım Tarihi: Okuma Süresi: 4 dk
“Nafaka Nasıl Artırılır? Ödenmeyen Nafaka Nasıl Tahsil Edilir?” makalesinin kapak görseli — Vera Hukuk & Danışmanlık, yazar: Av. Buğrahan Ateş

Bu yazımızda, zaman içerisinde değişen ekonomik koşullar ve tarafların mali durumlarında meydana gelen değişiklikler nedeniyle mevcut nafaka miktarının yetersiz kalması hâlinde nafakanın artırılmasının hangi şartlarda ve nasıl talep edilebileceği ele alınacaktır. Ayrıca, hükmedilen nafakanın ödenmemesi durumunda alacağın tahsili için başvurulabilecek hukuki yollar ve izlenmesi gereken süreç hakkında genel bilgilere yer verilecektir.

Nafaka artırımı davası nasıl açılır, nafaka hangi şartlarda artırılır ve ödenmeyen nafaka nasıl tahsil edilir? nafaka alacaklılarının en sık karşılaştığı bu soruları birlikte inceleyelim.

1. Nafaka Artırımı Davası Nedir?

Nafaka artırımı davası, tarafların boşanmaları sonucunda daha önce mahkeme tarafından belirlenen nafaka miktarının değişen koşullar nedeniyle artırılmasını sağlamak, günümüz koşullarına revize edilmesini sağlamak amacıyla açılan dava türüdür. Nafaka miktarının belirlenmesinden sonra tarafların ekonomik durumlarında meydana gelen değişiklikler, hayat pahalılığı ve ihtiyaçların artması ya da tarafların anlaşma boşanma protokolünde belirlediği husuların değişmesi gibi durumlar nafaka miktarının yeniden değerlendirilmesini gerektirebilir.

Maddî tazminat ve yoksulluk nafakasının toptan veya durumun gereklerine göre irat biçiminde ödenmesine karar verilebilir. Manevî tazminatın irat biçiminde ödenmesine karar verilemez. İrat biçiminde ödenmesine karar verilen maddî tazminat veya nafaka, alacaklı tarafın yeniden evlenmesi ya da taraflardan birinin ölümü hâlinde kendiliğinden kalkar; alacaklı tarafın evlenme olmaksızın fiilen evliymiş gibi yaşaması, yoksulluğunun ortadan kalkması ya da haysiyetsiz hayat sürmesi hâlinde mahkeme kararıyla kaldırılır. Tarafların malî durumlarının değişmesi veya hakkaniyetin gerektirdiği hâllerde iradın artırılması veya azaltılmasına karar verilebilir. Hâkim, istem hâlinde, irat biçiminde ödenmesine karar verilen maddî tazminat veya nafakanın gelecek yıllarda tarafların sosyal ve ekonomik durumlarına göre ne miktarda ödeneceğini karara bağlayabilir.

— Türk Medeni Kanunu Madde 176kaynağı görüntüle ↗

Durumun değişmesi hâlinde hâkim, istem üzerine nafaka miktarını yeniden belirler veya nafakayı kaldırır.

— Türk Medeni Kanunu Madde 331kaynağı görüntüle ↗

Kanun maddeleri kapsamında yoksulluk nafakası ile çocuk için hükmedilen iştirak nafakası, şartları oluştuğunda artırılabilir. Nafaka artırımında uygulanacak hukuki düzenleme, nafakanın türüne göre değişiklik gösterebilmektedir.

2.Nafaka Hangi Durumlarda Artırılabilir?

Nafakanın artırılması için yalnızca zamanın geçmiş olması her durumda yeterli değildir. Mahkeme, somut olayın özelliklerini ve tarafların ekonomik koşullarını değerlendirir.

Nafaka artırımını gündeme getirebilecek başlıca durumlar ise şunlardır:

-Hayat pahalılığı ve enflasyon, nafaka miktarının zaman içerisinde alım gücünü önemli ölçüde kaybetmesi

-Çocuğun ihtiyaçlarının artması, eğitim, sağlık, barınma ve diğer giderlerin yükselmesi

-Nafaka alacaklısının ekonomik durumunun değişmesi, ihtiyaçlarının artması veya mevcut gelirinin yetersiz hale gelmesi

-Nafaka yükümlüsünün ekonomik durumunun önemli ölçüde değişmesi, gelir ve ödeme gücündeki yukarı yönlü değişikliklerin yeniden değerlendirmeyi gerektirmesi

Nafaka artırımında her olay kendi koşulları içerisinde değerlendirilmelidir. Nafaka yükümlüsünün gelirinin artması tek başına her durumda belirli bir artış yapılacağı anlamına gelmediği gibi, nafaka alacaklısının ihtiyaçları da dikkate alınır.

3. Nafaka Artırımı Davası Nasıl Açılır?

Nafaka artırım talebi, nafakanın türüne ve somut olayın özelliklerine göre görevli ve yetkili aile mahkemesinde ileri sürülür. Dava dilekçesinde mevcut nafakanın miktarı, talep edilen yeni miktar ve artış talebinin gerekçeleri detaylıca açıklanmalıdır.

Mahkeme, değerlendirme yaparken tarafların gelirlerini, giderlerini, sosyal ve ekonomik durumlarını varsa çocuğun ihtiyaçlarını ve nafakanın önceki karar tarihinden itibaren değişen koşulları dikkate alabilir. Maaş bordroları, gelir belgeleri, eğitim ve sağlık giderlerine ilişkin belgeler ile diğer ilgili deliller iddiların desteklenmesinde önem taşır.

Mevcut nafaka miktarınızın ihtiyaçlarınızı karşılamadığını veya günümüz şartlarında çok aşağıda kaldığını düşünüyorsanız, talep edilebilecek artışın ve davada ileri sürülecek gerekçelerin somut olayınıza göre değerlendirilmesi gerekmektedir. Nafaka artırımı süreci hakkında hukuki danışmanlık almak ve kafanızdaki sorulara yanıt bulmak için Vera Hukuk ve Danışmanlık ile iletişime geçebilirsiniz.

4. Ödenmeyen Nafaka Nasıl Tahsil Edilir?

Mahkeme kararına rağmen nafakanın ödenmemesi halinde, nafaka alacaklısı icra yoluyla tahsil sürecini başlatabilir. Nafaka alacağının türü, mevcut kararın içeriği ve birikmiş borcun kapsamı doğrultusunda uygun icra işlemlerinin belirlenmesi gerekir. Birikmiş nafaka hesaplanırken titizlikle çalışılmalı nafakaya işlemiş faiz alacakları da hesaplanırken ayrıca dikkat edilmelidir. Fazla veya yanlış hesaplanıp icraya konulan nafaka alacaklısı hak kaybına sebep olabileceği gibi maddi olarak nafaka alacaklısını zarara uğratabilmektedir.

Ödenmeyen nafaka bakımından ilk aşamada nafaka ve faizin doğru olarak hesaplanmasının ardından tahsili için icra takibi başlatılması gerekmektedir. Kesinleşen icra borcu için nafaka borçlusunun maaşı veya haczi mümkün malvarlığı değerleri üzerinde, yasal şartları çerçevesinde haciz işlemlerinin yürütülmesi de gündeme gelecektir. Kanuni koşulların oluşması halinde nafaka yükümlülüğünün ihlali nedeniyle şikayet yoluna başvurulması da bir diğer seçenektir.

Nafakanın ödenmemesi her durumda doğrudan hapis cezası uygulanacağı anlamıza gelmez. Ancak ilgili kanun maddesinde düzenlenen koşulların gerçekleşmesi halinde, nafaka kararına uymayan borçlu hakkında şikayet üzerine tazyik hapsi uygulanması gündeme gelebilir. Bu konuda süreler ve usul şartları önem taşıdığından somut olayın ayrıca incelenmesi gerekir.

5. Birikmiş Nafaka Alacağı İçin Ne Yapılabilir?

Nafakanın uzun süre ödenmemesi halinde birikmiş nafaka alacağı ortaya çıkabilir. Bu alacağın tahsili için icra işlemlerinin doğru şekilde yürütülmesi ve hangi dönemlere ilişkin borç bulunduğunun belirlenmesi önemlidir.

Birikmiş nafaka alacaklarında zamanaşımı, icra takibinin kapsamı ve önceki tahsilatların etkisi gibi konular ayrıca değerlendirilmelidir. Nafaka borcunun birikmiş olması, alacağın her durumda aynı yöntemle ve sınırsız süre boyunca tahsil edilebileceği anlamına da gelmemektedir.

Nafaka kararınız bulunmasına rağmen ödeme alamıyorsanız, mevcut kararınız ve ödeme kayıtlarınız üzerinden izlenebilecek hukuki yolların belirlenmesi için Vera Hukuk ve Danışmanlık ile iletişime geçmeniz faydanıza olacaktır.

6.Nafaka artırımı ve Ödenmeyen Nafaka Konusunda Hukuki Destek?

Nafaka artırımı ve nafaka alacağının tahsili, farklı hukuki şartlara ve usul kararlarına tabi süreçlerdir. Nafakanın türü, önceki mahkeme kararlarının içeriği, tarafların ekonomik koşulları ve ödeme geçmişi izlenecek yolu doprudan etkileyebilir.

Nafakanın artırılmasını talep etmek, ödenmeyen nafaka alacaklarını tahsil etmek veya nafaka yükümlülüğünün ihlali karşısında hangi hukuki yollara başvurulabileceğini öğrenmek için somut olayın değerlendirilmesi gerekmektedir.

Sık Sorulan Sorular

Nafaka artırımı davası ne zaman açılabilir?

Nafaka miktarının belirlenmesinden sonra koşulların değişmesi ve mevcut nafakanın yetersiz kalması halinde, somut olayın şartlarına göre nafaka artırımı talep edilebilir. Her olay için geçerli tek bir bekleme süresi bulunmamaktadır.

Nafaka kendiliğinden artar mı?

Mahkeme kararında veya boşanma protokolünde gelecekteki yıllar için artış oranı belirlenmişse nafaka bu düzenlemeye göre artırılabilir. Böyle bir hüküm yoksa nafakanın artırılması için kural olarak yeni bir mahkeme kararı alınması gerekmektedir.

Ödenmeyen nafakamı geri alabilir miyim?

Evet. Mahkeme kararına dayanan nafaka alacağının tahsili için ilgili icra yollarına başvurarak ödenmemiş nafakanızın faizi ile tahsil edebilirsiniz.

Ödenmeyen nafaka nedeniyle hapis cezası verilir mi?

İcra ve İflas Kanunu’nun 344. maddesindeki şartların gerçekleşmesi halinde, nafaka kararına uymayan borçlu hakkında şikâyet üzerine tazyik hapsi uygulanması gündeme gelebilir. Bu sonuç otomatik değildir kanuni koşulların ve usul kurallarının sağlanması gerekir.

Nafaka artırımı için avukat tutmak zorunlu mudur?

Nafaka artırımı veya tahsili davasında avukat ile temsil zorunlu değildir. Bununla birlikte talebin doğru hazırlanması, faiz miktarlarının doğru hesaplanması, birikmiş nafaka alacağının hesabının tutarlı olması gerekmektedir. Bu gibi alacak kalemlerinin yanlış hesaplanması maddi ve manevi olarak geri alınamaz zararlar doğurabilmektedir.



Önerilen Makaleler

AraWhatsAppE-posta